Ana Sayfa
Bakanlık
Orman Genel Müdürlüğü
Arama:
Arama Yap
 

Türkiye’de Su Havzalarında Yapılan Çalışmalar

Günümüzde ülkemiz havzalarında orman, su, toprak vs. gibi doğal kaynakların gitgide daha fazla tahrip olduğunu görmekteyiz. Havzalardaki doğal kaynak tahribatının en önemli nedeni kırsal fakirliktir. İnsanlar varlıklarını sürdürmek için doğal kaynakları kullanmak zorundadır. Bu durum daha çok tahribatı, neticesinde daha çok fakirliği doğurmuş ve bu kısır döngü devam etmiştir.

Bakanlığımızca yapılan havza ıslah çalışmaları 1950’li yıllarda sel ve taşkın zararlarının azaltılması ve bu yolla mevcut barajların güvenliğinin sağlanması düşüncesi ile başlatılmıştır.

Yukarı su havzalarında ilk uygulamalar toprak erozyonunun azaltılması, su akış rejimini düzenleyen tesisler ve ağaçlandırmalar olarak yapılmıştır.

Bu arada doğal bitki örtüsünün korunması, mera alanlarında otlatmanın düzenlenmesiyle birlikte havzada yaşayan insanlara çeşitli destekler sağlanmıştır. Bu yolla kırsal fakirlik azaltılarak doğal kaynak tahribatının önüne geçilmeye çalışılmıştır.

Ülkemiz su havzalarında yapılan çalışmalar bir çok devlet kuruluşunun görev ve yetki alanında kalmaktadır, bununla birlikte yerel halkın ve sivil toplum kuruluşlarının sürdürülebilir bir doğal kaynak yönetimi için katılımının önemli olduğu anlaşılmıştır. Bu nedenle 1990’lı yıllardan itibaren “entegre havza rehabilitasyonu projeleri” başlatılmıştır.  

Entegre Havza Rehabilitasyon Projeleri;

6831 Sayılı Orman Kanunu’nun 58. Maddesine göre; Orman rejimine dahil veya yeniden orman tesis edilecek yerlerde havza bazında yapılacak ağaçlandırma, erozyon ve sel kontrolü, çığ ve heyelanların önlenmesi, ekosistemlerin korunup geliştirilmesi ve havzada yaşayan insanların hayat şartlarının iyileştirilmesi faaliyetleri, (mülga) Çevre ve Orman Bakanlığının koordinatörlüğünde ilgili kuruluşlarla birlikte hazırlanan entegre projeler halinde uygulanır.

 
Entegre Havza Rehabilitasyon Projeleri mülga AGM Koordinatörlüğünde yürütülmekteydi. Bakanlıkların yeniden yapılandırılması sonucu Çevre ve Orman Bakanlığı kapatılarak Orman ve Su işleri Bakanlığı kuruldu. AGM nin de kapanması ile birlikte yürütülmekte olan Entegre Havza Rehabilitasyon Projelerinin koordinasyonu OGM ye devredilmiştir. 2012 yılında sona eren Anadolu Su Havzaları Rehabilitasyon Projesi önce mülga AGM tarafından yürütülmekteydi, AGM nin kapanmasıyla projenin koordinasyonu OGM ye geçmiştir. Proje 30 Haziran 2012 tarihinde resmi olarak sona ermiştir. Halen uygulama aşamasında olan Çoruh Havzası Rehabilitasyon Projesi OGM nin koordinatörlüğünde ilgili kurumlar ile birlikte yürütülmektedir. 

Günümüzde yürütülen Havza Rehabilitasyon projeleri; havzalarımızdaki, toprak, su, bitki örtüsü arasında doğal dengeyi sağlamaya yönelik teknik, kültürel ve idari tedbirlerin alınması ve havzada yaşayan halkın sosyal, kültürel ve ekonomik kalkınmalarının sağlanması amacıyla yapılmaktadır.

Türkiye’de Genel Müdürlüğümüz koordinatörlüğünde, diğer kurum ve kuruluşlarında katılımı ile uygulanan entegre havza rehabilitasyonu projelerini,

  • Doğu Anadolu Su Havzaları Rehabilitasyon Projesi (bitti.)
  • Anadolu Su Havzaları Rehabilitasyon Projesi (bitti.)
  • Çoruh Havzası Rehabilitasyon Projesi (2012 yılında başladı.)

olarak sıralayabiliriz.

Projelerin yerleri aşağıdaki haritada görülmektedir.

 

Anadolu Su Havzaları Rehabilitasyon Projesi Kapsamında Yapılan Çalışmalar:

Proje kapsamında;

• 18340 ha. alanda toprak muhafaza ağaçlandırması
• 19890 ha. alanda toprak muhafaza ağaçlandırması bakımı
• 705 ha. alanda bozuk ve 1 kapalı koru ormanı rehabilitasyonu
• 332 ha. alanda meşe rehabilitasyonu
• 990 ha. alanda çıplak, zayıf ve aşınmış toprakların korunması çalışmaları
• 1700 ha. alanda orman içi mera planlaması
• 3825 ha. alanda orman içi mera rehabilitasyonu ve yönetimi
• 80 ha. alanda katılımcı ağaçlandırma
• 28 adet mikrohavza planı yapımı
• 2264 ha. alanda nadas azaltma
• 1168 ha. alanda marjinal tarım alanlarının doğru kullanımı
• 3 ha. alanda çevre dostu tarımsal uygulamalar
• 892 ha. alanda orman dışı mera rehabilitasyonu ve yönetimi
• 139 ha. kuru alanda bağ-bahçe tesisi
• 291 ha. sulu alanda bağ-bahçe tesisi
• 1038 ha. alanda suluda yem bitkisi üretimi
• 42 ha. alanda sebze üretimi
• 69 ha. alanda tarla kenarı ağaçlandırması
• 93 ha. alanda küçük sulama
• 349 ünite süt sığırcılığı
• 47 ünite süt koyunculuğu
• 384 ünite güneş enerji sistemi kurulumu
• 125 ünite arıcılık
• 381 adet hane ve çiftlik tipi gübre deposu yapımı
• 10 adet merkez tipi gübre deposu yapımı
• 91 adet su kalitesi ölçüm ve izleme istasyonu kurulması

 
faaliyetleri gerçekleştirilmiştir. 

 

ORMAN GENEL MÜDÜRLÜĞÜ - Bilgi Sistemleri Dairesi Başkanlığı - E-posta: webbirimi